Lớp học đặc biệt trong nhà tù và những bài học quý giá tôi học được từ những tù nhân trẻ tuổi

Ngay cả những nơi tăm tối như nhà tù cũng có thể dạy cho con người ta những bài học quý giá.

Đức Phật đã từng nói rằng: “Trên con đường tìm kiếm chân lý, người ta thường mắc phải hai sai lầm: hoặc là không quyết tâm đi tới đích hoặc là không dám bắt đầu bước những bước đầu tiên”.

Thời điểm tôi tham gia lớp huấn luyện để trở thành giáo viên dạy Yoga, tôi cảm thấy đây không thực sự là điều mình mong muốn. Khi đó tôi 25 tuổi và tôi không xác định được mình muốn làm gì trong cuộc đời này chứ đừng nói đến việc đủ tự tin để trở thành một người giáo viên mẫu mực.

Tuy nhiên, sau khi tốt nghiệp khóa học, tôi quyết định trở thành tình nguyện viên cho một tổ chức chuyên về nâng cao nhận thức cho các tù nhân trẻ tuổi. Tôi đã nghĩ: “Mình chẳng có gì để dạy cho những đứa trẻ đó. Mình đã bao giờ trải nghiệm cuộc sống trong tù đâu. Mình và họ làm sao mà hiểu nhau cho được?”.

Lớp học đặc biệt trong nhà tù và những bài học quý giá tôi học được từ những tù nhân trẻ tuổi

Tôi từng chẳng tin đằng sau cánh cửa nhà tù lại là những điều tuyệt vời đang chờ đón mình

Sự thật thì đây cũng chỉ là cái cớ tôi bịa ra cho mình để không phải bắt đầu. Nguyên nhân sâu xa của sự nghi ngờ trong tôi chính là thứ niềm tin mà tôi vẫn mang theo mình bấy lâu. Không phải tôi nghĩ mình không thể dạy những thanh thiếu niên ấy mà thật ra tôi sợ mình chẳng có gì để dạy họ.

Cuối cùng, tôi chọn nghe theo sự an bài của con tim chứ không phải lý trí, tôi không đi theo lối mòn cũ, tạm gác lại điều tôi vẫn tin tưởng bấy lâu. Tôi quyết định thử sức mình. Và từ một buổi học đầu tiên, nó đã biến thành chặng đường 6 năm tôi làm việc cho tổ chức ấy. Và kết quả là cuộc đời các học viên của tôi thay đổi một thì cuộc đời tôi thay đổi gấp 10 lần như thế.

Hóa ra lời Đức Phật dạy thật đúng đắn: chúng ta phải can đảm bước những bước đầu tiên và đi hết chặng đường đã chọn. Tôi không chỉ hoàn thành con đường tìm kiếm chân lý mà còn nắm lấy rất nhiều bàn tay khác để chúng tôi cùng nhau đi hết chặng đường.

Những tù nhân trẻ ấy là người gây khó khăn cho quá trình giảng dạy của tôi nhưng cũng chính họ là những người khai sáng cho tôi. Họ giúp tôi nhìn lại cách mà mình sống bấy lâu nay, thúc đẩy tôi tìm ra rào cản đang cản bước tiến của mình. Chúng tôi thường nói về những vấn đề mang tính phổ quát. Chúng tôi bàn luận về những điều làm nên con người như: lựa chọn, tự do, nhân cách, niềm tin, nỗi sợ, những lớp “mặt nạ” người ta vẫn đeo lên hàng ngày và những điều quan trọng khác. Chúng tôi để sự yếu đuối dẫn dắt bản thân và sự chân thực thúc đẩy chính mình tiến lên.

Lớp học đặc biệt trong nhà tù và những bài học quý giá tôi học được từ những tù nhân trẻ tuổi

Lớp học đặc biệt với những tù nhân trẻ đã giúp tôi nhận ra nhiều điều (Ảnh minh họa)

Đến tận bây giờ, tôi vẫn cho rằng những người thầy xuất sắc trong đời mình chính là những học sinh đặc biệt ấy, họ đã tặng cho tôi nhiều điều quý báu trong suốt 6 năm chúng tôi sát cánh bên nhau ấy. Dưới đây là 3 bài học lớn về cách sống mà những người thầy đặc biệt ấy đã giúp tôi nhận ra:

1. Sự chân thật của bạn sẽ khiến những người xung quanh mở lòng

Lần đầu dạy những tù nhân trẻ ấy, tôi đã tự dựng lên một bức tường ngăn cách, tôi không thực sự kết nối với các học sinh của mình bởi vì tôi vẫn tin tôi chẳng có gì để dạy cho họ cả. Một ngày tôi bước vào lớp và quyết định nói về những điều thực sự đã xảy ra trong đời mình. Khi đó, tôi cảm thấy vô cùng sợ hãi và yếu đuối, tôi thấy như mình trở lại tuổi 12 – cái tuổi luôn tự ti vì những đứa bạn khác đều nổi bật hơn mình.

Tôi nói với những học sinh của mình về chiếc mặt nạ tôi đã đeo khi còn niên thiếu rồi cả chiếc mặt nạ tôi vẫn đang đeo từ khi bước sang tuổi 20. Tôi tâm sự về nỗi sợ bị chối bỏ và cách mà tôi đánh mất bản thân khi tạo ra một hình tượng khác xa với bản thân mình vì tôi sợ phải là chính mình. Và những điều xảy ra sau đó khiến tôi không thể nào tưởng tượng được.

 Lớp học đặc biệt trong nhà tù và những bài học quý giá tôi học được từ những tù nhân trẻ tuổi

Vứt lớp mặt na lại phía sau, kể cho nhau nghe những gì chân thật nhất sẽ khiến chúng ta xích lại gần nhau hơn

Những học sinh của tôi, từng người một lần lượt chia sẻ những câu chuyện của chính họ về những ảnh hưởng của những chiếc mặt nạ mà họ đeo lên hàng ngày. Vài người đã khóc, đa số thì cười và tất cả chúng tôi hóa ra đều có những trải nghiệm giống nhau đến thế. Đến lúc đó tôi đã nhận một điều: chân thật là cách sống mà tôi sẽ chọn để tồn tại trong thế giới này.

2. Đích đến ra sao không quan trọng, vấn đề nằm ở cách bạn lựa chọn để bắt đầu

Tôi nhớ một lần chúng tôi đã thảo luận về những lựa chọn. Câu hỏi được đưa ra: “Các em nghĩ mình có sự lựa chọn chứ?”. Đây là một câu hỏi có chiều sâu và khiến những học sinh của tôi phải dành thời gian để suy ngẫm. Lớp học được bao trùm bởi bầu không khí im lặng và sau đó một học sinh mạnh dạn phát biểu ý kiến: “Em nghĩ chừng nào em còn kẹt giữa những bức tường này thì em không có sự lựa chọn nào hết”.

Để họ hiểu sâu hơn vấn đề này, tôi đã chia sẻ với họ một câu chuyện. Tôi kể cho họ nghe về một người đàn ông không may mắn bị cụt cả chân và tay. Anh ấy là huấn luyện viên môn Capoeira (một môn võ thuật đòi hỏi người tập phải sử dụng sức mạnh và nhiều kỹ năng nhào lộn của Brazil). Anh ấy không chỉ kỹ năng võ thuật xuất sắc mà còn là bậc thầy về sự dẻo dai. Đúng là anh ấy thiệt thòi hơn nhiều người bình thường khi luyện môn võ này bởi vì nó đòi hỏi một sức mạnh tinh thần và thể chất vượt trội thế nhưng anh ấy – một người khuyết tật đã làm được điều phi thường ấy.

Lớp học đặc biệt trong nhà tù và những bài học quý giá tôi học được từ những tù nhân trẻ tuổi

Lựa chọn của bạn chính là điều mấu chốt giúp bạn thay đổi cuộc đời

Hầu hết chúng ta cho rằng một người sinh ra trong hoàn cảnh như vậy sẽ có rất ít chọn lựa cho cuộc sống, họ bị mắc kẹt trong hình hài không hoàn hảo đó. Và chắc hẳn vài người còn nghĩ rằng một môn thể thao với những đòi hỏi ngặt nghèo như thế không phải là sự lựa chọn thích hợp cho Capoeira nhưng anh ấy đã chứng minh điều ngược lại.

Sau một khoảng dài im lặng, một học sinh khác trong lớp đã lên tiếng: “Em cảm thấy mình có lựa chọn. Em chọn phát huy hết khả năng của mình trong thời gian ở đây. Em có nhiều thời gian để suy nghĩ và em chọn cách sống hết mình khi ở đây để khi ra ngoài em có cơ hội lựa chọn những điều tốt hơn nữa cho bản thân. Em chọn biến những ngày tháng sống ở đây thành một cơ hội cho bản thân”.

Ngày hôm đó, tôi đã học được một bài học lớn từ những người học trò có hoàn cảnh đặc biệt của mình: lựa chọn chính là bước tiếp theo cho hành trình cuộc đời của chúng ta. Dù cuộc đời chúng ta có khó khăn, trắc trở hay tối tăm đến đâu thì chúng ta vẫn còn những lựa chọn. Bạn chọn dừng lại hay bước tiếp, chọn mắc kẹt trong nghịch cảnh hay biến nó thành cơ hội để tìm ra ánh sáng thì điều đó tùy thuộc ở bạn.

3. Bạn luôn tìm thấy bình yên trong tâm hồn nếu bạn biết cách “refresh” bản thân

Tôi nhớ một hôm các học sinh nữ của tôi đến lớp với một tâm trạng buồn rầu. Họ liên tục phân tâm và trở nên dễ xúc động hơn trước rất nhiều. Tôi liền hỏi xem họ có gì muốn chia sẻ không. Một người kể với tôi rằng ngày hôm đó nhiều nữ tù nhân sẽ nhận án phạt và bị chuyển đến địa điểm khác, thời gian bị giam giữ của họ cũng kéo dài hơn. Họ sợ hãi, giận dữ và không thể tập trung tinh thần cho buổi học được.

Lớp học đặc biệt trong nhà tù và những bài học quý giá tôi học được từ những tù nhân trẻ tuổi

Bạn vẫn có thể tìm thấy bình yên giữa sóng gió nếu bạn thực sự muốn

Và tôi quyết định phải làm gì đó, tôi sẽ áp dụng một bài học mà tôi muốn dạy từ lâu nhưng vẫn do dự bấy lâu nay bởi vì nó được liệt vào nhóm “không dành cho người dưới 18 tuổi”. Tôi nói với họ tôi sẽ dạy họ một phương pháp massage theo kiểu Yoga của Thái nếu họ đồng ý ở lại học, đây là một phương pháp cổ xưa và cực kỳ hiệu quả.

Thay vì làm việc một mình, tôi đề nghị các cô gái bắt cặp với nhau và tôi hướng dẫn họ bằng cách kết hợp với đồng nghiệp của mình. Buổi học ngày hôm đó hóa ra lại dễ dàng và hiệu quả vượt xa sức tưởng tượng của tôi. Cơ thể của những cô gái ấy như tan chảy và tâm trí họ dần bình tĩnh lại. Nguồn năng lượng tiêu cực chuyển biến thành tích cực chỉ trong một thời gian ngắn.

Ít nhất trong một tiếng đồng hồ đó, những học sinh nữ của tôi đã hoàn toàn tìm được sự bình yên trong tâm hồn dù ngày phán quyết đang kề cận. Tôi chợt nhận ra rằng con người ta vẫn sẽ tìm được sự an ổn ngay cả khi đang đối mặt với đau đớn.

Hồng Ngọc/Theo Thethaovaxahoi.vn